Een winst en verliesrekening is een duidelijk overzicht van alle opbrengsten en kosten van een bedrijf in een bepaalde periode. Dit overzicht helpt je te zien of je onderneming geld verdiend heeft of niet. Het is een belangrijk stuk administratie voor elke ondernemer en helpt om goede keuzes te maken voor de toekomst.
Wat laat een winst en verliesrekening zien
Op een winst en verliesrekening zie je twee hoofdzaken: opbrengsten en kosten. De opbrengsten zijn alle bedragen die binnenkomen, bijvoorbeeld door de verkoop van producten of diensten. Onder kosten vallen alle uitgaven, zoals inkoop, huur, lonen, reclame en verzekeringen. Door de inkomsten en uitgaven naast elkaar te zetten, zie je onderaan het overzicht of je winst hebt gemaakt of verlies hebt geleden. Het verschil tussen opbrengsten en kosten heet het bedrijfsresultaat. Dit cijfer vertelt hoe het is gegaan met je onderneming in een bepaalde periode, meestal een jaar.
Het maken van een overzicht in enkele stappen
Om zo’n overzicht te maken verzamel je eerst alle bonnen, facturen en betaalbewijzen van de inkomsten en uitgaven. Vervolgens deel je de opbrengsten en kosten op in duidelijke groepen. Denk bij inkomsten aan verkoop van producten of verrichte diensten. Bij kosten kun je denken aan bijvoorbeeld de inkoop van materiaal, energierekeningen, personeel en vervoer. Door deze gegevens samen te brengen in een schema of tabel maak je inzichtelijk waar het geld vandaan komt en waaraan het is uitgegeven. Dankzij dit overzicht kun je snel zien waar je eventueel kunt besparen of juist meer kunt investeren.
Waarom dit overzicht onmisbaar is voor ondernemers
Het maken van een overzicht van winst en verlies is niet alleen handig voor jezelf. Banken, de Belastingdienst en soms ook investeerders willen dit overzicht zien. Zo weten zij hoe gezond jouw bedrijf is. Het is bijvoorbeeld nodig als je geld wilt lenen of belastingaangifte doet. Zo’n resultaatoverzicht helpt je ook bij het plannen van het volgende jaar, omdat je kunt zien welke keuze goed heeft uitgepakt en waar je veranderingen wilt aanbrengen. Als je meerdere jaren een overzicht bijhoudt, kun je de resultaten met elkaar vergelijken en trends zien in je bedrijf.
Verschillende termen duidelijk uitgelegd
De term winst en verliesrekening wordt soms ook resultatenrekening of exploitatierekening genoemd. Hiermee wordt telkens hetzelfde bedoeld: een overzicht van opbrengsten en kosten over een bepaalde tijd. Het getal onderaan, het bedrijfsresultaat, geeft aan of er meer geld is verdiend dan uitgegeven. Maak je winst, dan staat er een positief bedrag. Is het bedrag negatief, dan heb je verlies geleden. Deze uitkomst is belangrijk, want het bepaalt ook of je belasting over de winst moet betalen en hoeveel geld je kunt gebruiken voor nieuwe plannen of privé-opnames.
Veelgestelde vragen over de winst en verliesrekening
- Hoe vaak moet ik een winst en verliesrekening maken? Een winst en verliesrekening maak je meestal elk jaar, bijvoorbeeld bij de jaarafsluiting. Soms maken ondernemers ook elk kwartaal een overzicht, zodat ze sneller kunnen bijsturen als dat nodig is.
- Wat is het verschil tussen een winst en verliesrekening en een balans? Een balans geeft een overzicht van wat je bezit en wat je verschuldigd bent op een bepaald moment. Een winst en verliesrekening laat juist zien hoeveel je hebt verdiend of verloren over een bepaalde periode, meestal een jaar.
- Wie moet een winst en verliesrekening opstellen? Elke ondernemer, ook bij een kleine eenmanszaak, moet aan het einde van het jaar een overzicht maken van de opbrengsten en kosten. Dit geldt voor iedereen met een bedrijf.
- Welke kosten horen allemaal thuis in het overzicht? In een winst en verliesrekening neem je alle zakelijke inkomsten en uitgaven op, zoals omzet, inkoop, huur, energiekosten, personeel en reclame. Privékosten horen hier niet bij.
- Waarom heeft de Belastingdienst belang bij een winst en verliesrekening? De Belastingdienst kijkt naar de winst om te bepalen hoeveel belasting je moet betalen. Zonder dit overzicht weet de Belastingdienst niet wat je aan belasting moet afdragen.






